Chơi xe đua mô hình
Dương Đức Thắng, từng “nhập môn” thú chơi máy bay mô hình, canô mô hình. Nhưng giờ tay đua quái kiệt này lại thấy say với tiếng rú, tiếng phanh và tốc độ gần 100 km/h của những chiếc xe đua địa hình.
![]() |
| Một tay chơi xe đua mô hình. |
Trên đường đua, khoảng 10 chiếc xe địa hình đã chạy được hơn một nửa số thời gian quy định. Thỉnh thoảng lại có xe rẽ vào đường nhánh để tiếp nhiên liệu, rồi nhanh chóng hoà mình vào dòng đua. Những pha ôm cua điệu nghệ, những cú tăng ga qua mặt, rồi sau đó nhanh chóng ôm cua vì đường đua địa hình này có tới 10 cua. Căng thẳng, sôi nổi, hào hứng, trạng thái biểu cảm ấy đang được dồn nén trong cuộc đua kéo dài 10 phút, để rồi vỡ oà sau tiếng hiệu còi báo hết giờ.
Không có champagne cho người thắng cuộc, bởi đây chỉ là một buổi tập dượt. Các tay đua giong xe ra khỏi đường đua và bắt đầu săm soi những vết xước trên cản, trên thân. Sau cùng, Dương Đức Thắng, tay đua ba lần vô địch, lật hẳn chiếc xe lên, để xem hệ gầm-bánh. Bởi đây là một chiếc xe đua dạng mô hình (xe địa hình với tỷ lệ thu nhỏ 1/8).
Sang Australia du học từ năm 10 tuổi và về nước vào cuối năm 2003 với bằng kỹ sư vi tính cùng với bằng thạc sĩ thương mại mạng, nhưng Hoài Phi lại thường xuyên mất ăn mất ngủ vì thú chơi xe đua mô hình điều khiển từ xa. Để thoả mãn lòng đam mê vốn đã có khi còn ở nước ngoài và từ sự hỗ trợ ý tưởng của bạn bè, Phi cùng với người em rể đã mạnh dạn lập nhóm TY1, đồng thời còn mở cửa hàng kinh doanh xe và máy bay mô hình trên đường Cách Mạng Tháng Tám (quận 3). Phi cho biết: “Nhóm TY1 được thành lập vào tháng 7/2004 và hiện đã có khoảng 30 thành viên, trong đó có cả người nước ngoài đến từ Mỹ, Australia, Trung Quốc, Hàn Quốc. Nghề nghiệp của các thành viên thì khá đa dạng: từ sinh viên, hoạ sĩ, kỹ sư cho đến kế toán và chủ doanh nghiệp. Để nghiên cứu và cập nhật thông tin cho nhóm, hầu như mỗi ngày tôi đều phải lang thang trên mạng từ 7-8 tiếng".
Đường đua xe địa hình này mới mở ở Hóc Môn được vài tháng nay, nhưng đã thu hút nhiều người tham dự. Theo anh Nguyễn Ngọc Hoan, chủ tịch câu lạc bộ xe mô hình TY1, người đầu tư mở đường đua này, trước khi mở sân tập ở Hóc Môn, anh em chơi xe chủ yếu là “chơi bụi bờ”, nghĩa là đi tìm những khu đất trống, đường vắng để chơi. Nay thì trên khuôn viên rộng vài hecta, đã có một đường đua diện tích 1.500 m2 với cách bố trí theo tiêu chuẩn về đường đua, địa hình và có cả đường nhánh cho trạm tiếp nhiên liệu. Kế bên là khu chuẩn bị để cân chỉnh xe trước khi đua.
Thoạt nhìn, môn chơi này có vẻ xa xỉ khi chiếc xe kích thước đồ chơi lại có giá từ vài trăm đến vài nghìn USD, thậm chí có chiếc xấp xỉ giá xe Matiz. Anh Hoan cho biết: “Đồ mô hình tuy có kích thước nhỏ, nhưng tỷ lệ giống như xe thật. Tốc độ và tính năng có thể đạt được yếu tố kỹ thuật như xe thật”. Xe thật có thể tăng tốc để đạt tốc độ 100km/h trong 10 giây, thì xe mô hình cũng đạt tốc độ này, nhưng trong khoảng thời gian 3 giây 8.
![]() |
| Lật xe trên đường đua. |
Sân tập của TY1 ban đầu cũng chỉ có đường thẳng và mấy đoạn cua. Anh Hoan đã mời một tay đua Indonesia từng đứng thứ 12 thế giới trong một giải đua xe mô hình sang giúp xây dựng. Anh cho biết đường đua xe ở Hóc Môn mới ở dạng dành cho người bắt đầu chơi.
Theo Cẩm Nang Tiêu Dùng, xe mô hình được phân ra thành các dạng theo dáng và đặc tính kỹ thuật như xe địa hình hay sàn thấp. Loại đầu tiên có bánh cao, lực đẩy chủ yếu ở phía trước. Trong khi xe sàn thấp có bánh nhỏ, chỉ đua trên đường nhựa. Một trong những lý do thu hút của môn chơi này là tính sáng tạo cao. Cùng dạng xe và chủng loại máy, người chơi được quyền thiết kế xe theo ý thích như chọn màu, trang bị cản, phụ kiện. Anh Hoài Phi cho biết, chỉ riêng gai bánh xe cũng khá phức tạp, tuỳ địa hình mà chọn gai bánh thẳng hay chéo... Nhà vô địch Dương Đức Thắng tiết lộ việc chọn gai bánh cũng tuỳ theo người điều khiển, lối chạy xe của họ.
Hiện nay, chơi thiết bị mô hình điều khiển khá phát triển trên thế giới. Mỗi năm có rất nhiều giải đấu quốc tế ở Pháp, Thuỵ Sĩ, Indonesia, Thái Lan, với sự tài trợ của nhiều hãng. Nhu cầu lớn nên hình thành một thị trường thiết bị mô hình với hơn 20 hãng chuyên sản xuất ở Mỹ, châu Âu và châu Á. Theo anh Hoan, mỗi vùng có một thế mạnh riêng. Về máy thì các hãng của Ý, Pháp, Đức, Nhật có thế mạnh, nhất là động cơ cao tốc có thể đạt vòng quay 80.000 vòng/phút. Động cơ của xe mô hình cũng thừa hưởng thành quả công nghệ như động cơ xe thật. Trước kia, vật liệu chi tiết máy làm bằng hợp kim nhôm, nay có hãng đã sản xuất bằng ceramic, vừa nhẹ vừa bền.
Cũng giống như chơi xe hơi, xe mô hình cũng có thợ “độ xe”. Người chơi có thể độ lại phuộc nhún để giữ xe thăng bằng hơn, tăng tính ổn định. Những món độ thêm tạo nên sự khác biệt giữa các xe. Theo anh Thắng, chênh lệch khối lượng xe dao động từ 80-100g. “Chỉ cần thay kết cấu nhôm giữ động cơ bằng hợp kim carbon sẽ nhẹ và bền hơn”, anh Thắng khẳng định. Ngoài khung và động cơ, thiết bị điều khiển đóng vai trò quan trọng. Thiết bị này gồm một máy phát do người lái giữ, một máy thu gắn trên xe. Sử dụng pin, thiết bị điều khiển còn chia thành nhiều loại, tuỳ theo chức năng, tính năng. Đơn giản nhất là loại súng, với các chức năng nạp ga, thắng, rẽ. Loại dành cho dân chuyên nghiệp có thể đặt tốc độ. Anh Thắng cho biết: “Tuỳ theo mặt đường đua sẽ đặt lại chế độ ăn ga ở tay điều khiển cho phù hợp”.
Việc hình thành sân tập, đường đua đúng quy cách giúp nâng cao tay nghề. Trước khi có đường đua, người chơi cũng có đua xe, nhưng chỉ đua đường trường, xem xe nào có thể chạy nhanh hơn. Do chạy tốc độ cao, nên tai nạn đâm va khiến xe mau hỏng. “Trước kia, việc chỉnh xe không quan trọng. Cách điều khiển cũng không đòi hỏi tay nghề lắm. Từ khi có sân tập, người chơi phải biết canh xe, chọn sườn, chỉnh máy”, Thắng giải thích. Thường thì kinh nghiệm canh chỉnh xe được anh em trong câu lạc bộ truyền miệng. Kiến thức chủ yếu là thu thập trên các website chuyên ngành. Riêng cách điều khiển, theo anh Thắng, chỉ có xem băng video. Anh Thắng tiết lộ: “Nhiều kỹ thuật khó phải nhìn cách chạy xe của người ta, nghe tiếng xe rồi suy luận cách điều khiển”.
Hàng tuần, đến thứ năm và chủ nhật, những người chơi xe mô hình lại tập trung về Hóc Môn. Rong ruổi theo những chiếc xe mô hình là xe hơi đủ các đời, bởi môn chơi này vẫn còn dành cho giới có thu nhập khá. TP HCM hiện có khoảng 4 nhóm chơi như của anh Hoan. “Tụi tui vẫn trao đổi thông tin, kỹ thuật, kinh nghiệm chơi gần như hàng ngày”, anh Hoan nói. Sau mỗi đợt tập, xe được đưa về garage tại các cửa hàng để sửa chữa, chỉnh xe.
![]() |
| Cho đối thủ hít khói. |
Trước khi tìm đến với thú chơi xe đua mô hình điều khiển từ xa, Dương Đức Thắng, 28 tuổi, từng nhập môn thú chơi máy bay mô hình, canô mô hình. Chơi máy bay thì bị rớt, hư gần cả chục chiếc. Chơi canô thì khi chạy nhanh hay bị chìm, hoặc mỗi khi bị tắt máy phải vất vả bơi ra lấy.
Đến năm 1999, Thắng bắt đầu làm quen với xe đua mô hình. Thắng kể: “Lúc đó, chưa có 'xe độ' như bây giờ nên tôi phải chơi xe tự chế chạy bằng pin cho đỡ ghiền. Hơn hai năm thì dành dụm tiền mua được một xe cũ của Đài Loan sản xuất do người bạn bán lại với giá hơn 2 triệu đồng. Có thể nói, chính nhờ có chiếc xe này cùng với thời gian say mê tập luyện mà tôi đã dẫn đầu ở cuộc đua lần thứ nhất do các dân chơi tự đứng ra tổ chức ở một trường đại học tại Thủ Đức”.
Sau lần “rớt hạng” đoạt huy chương đồng ở cuộc đua lần thứ hai tổ chức tại khu du lịch Madagui, Thắng lấy lại danh hiệu vô địch ở lần thứ ba tổ chức tại Hóc Môn và bảo vệ danh hiệu lần thứ tư tại quận 7. Thắng vui vẻ chia sẻ kinh nghiệm: “Kết quả tham dự cuộc đua phụ thuộc nhiều vào độ chiến đấu của xe. Đó cũng là lý do tại sao tôi đã chịu lép vế ở cuộc đua lần thứ hai, vì xe của tôi điều khiển còn yếu so với những chiếc 'thứ dữ' khác".
"Ở các lần đua sau, dù được trang bị xe xịn hơn, nhưng với thành tích đã đạt được, tôi luôn có tâm lý căng thẳng, hồi hộp vì bị áp lực. Chính vì thế, việc giữ vững tinh thần là rất quan trọng mỗi khi vào cuộc đua. Đành rằng chơi xe có cảm giác sướng nhất là lúc qua mặt xe người khác, nhưng nếu dễ “nóng máu” khi bị qua mặt lại và cố rượt theo cho bằng được thì nguy cơ lật xe là rất lớn. Nếu không giữ ga đều tay khi xe bay qua dốc hoặc không chịu buông ga giảm tốc khi xe ôm cua, nhất là cua 180 độ, việc làm xe 'hố' đường hoặc văng lên lề là chuyện bình thường”, Thắng cho biết thêm.

