Bảo hiểm y tế lợi, người bệnh thiệt

Khám bệnh cho bệnh nhân bảo hiểm y tế tại Bệnh viện Nguyễn Trãi (TP HCM).

Theo dự thảo, nhóm bảo hiểm y tế tự nguyện nhân dân sẽ không được mua thẻ nữa. Hai nhóm còn lại đóng tiền tăng từ 50 đến hơn 100%. Khống chế chi trả chạy thận nhân tạo dưới 12 triệu đồng/năm, tiểu đường không quá 7 triệu đồng/năm.

Sau 15 tháng thực hiện thông tư liên tịch 22 (TT22) hướng dẫn thực hiện bảo hiểm y tế (BHYT) tự nguyện, Bảo hiểm xã hội (BHXH) VN đã gửi dự thảo lấy ý kiến đóng góp sửa đổi một số điều khoản trong TT22 này. Dự thảo đã cắt bỏ, sửa đổi nhiều điều theo hướng có lợi cho BHYT.

Theo TT22, đối tượng tham gia BHYT tự nguyện gồm có bốn nhóm: thành viên trong hộ gia đình; học sinh sinh viên (HS-SV); hội viên của các hội, đoàn thể, tổ chức nghiệp đoàn, tôn giáo; thân nhân của cán bộ, công chức, viên chức và người lao động đang tham gia BHYT bắt buộc hoặc BHYT tự nguyện (hai nhóm sau gọi chung là nhóm BHYT tự nguyện nhân dân). Thế nhưng, dự thảo đã khống chế đối tượng, cắt nhóm BHYT tự nguyện nhân dân.

Với nhóm thành viên hộ gia đình triển khai ở địa bàn xã, phường, thị trấn muốn gia hạn thẻ, dự thảo cũng buộc “phải là những người khỏe mạnh ở thời điểm đăng ký, nộp tiền tham gia BHYT”, và mỗi đợt phát hành thẻ BHYT tự nguyện phải có ít nhất 10% số hộ gia đình trên địa bàn phường, xã, thị trấn tham gia BHYT tự nguyện (trừ số hộ gia đình có 100% thành viên trong hộ đã có thẻ BHYT, trước đây không cần điều kiện này).

Mức đóng BHYT tự nguyện của hai nhóm còn lại cũng được điều chỉnh tăng rất cao.

BHXH VN còn dự thảo sửa đổi theo hướng cắt giảm quyền lợi của người tham gia BHYT tự nguyện. Trước đây, TT22 quy định khi sử dụng kỹ thuật cao có chi phí lớn (theo danh mục Bộ Y tế) thì đối tượng tham gia BHYT tự nguyện được hưởng quyền lợi theo quy định (dưới 7 triệu đồng được thanh toán 100%, trên 7 triệu đồng được thanh toán 60% chi phí nhưng không quá 20 triệu đồng cho một lần sử dụng dịch vụ kỹ thuật).

Thế nhưng, dự thảo thêm điều kiện: “Chỉ được thanh toán một phần chi phí (như kể trên) với điều kiện người bệnh có thời gian tham gia BHYT liên tục từ đủ 180 ngày trở lên. Đặc biệt, với một số bệnh mãn tính, có thời gian điều trị dài, chi phí lớn, ngoài điều kiện trên còn thêm khống chế mức chi trả. Cụ thể, với người bệnh cần chạy thận nhân tạo, hoặc thẩm phân phúc mạc theo chu kỳ sẽ khống chế chi trả dưới 12 triệu đồng/năm; với bệnh nhân bị tiểu đường, Basedow, Hemophillia đều khống chế mức thanh toán không quá 7 triệu đồng/người/năm. Phụ nữ cũng chỉ được hưởng chi phí sinh đẻ khi có thời hạn tham gia BHYT tự nguyện đủ chín tháng trở lên!

Nhiều cán bộ làm công tác BHYT cho rằng mục đích của việc sửa đổi TT22 theo hướng cắt giảm quyền lợi, tăng mức đóng, hạn chế đối tượng tham gia là do quỹ BHYT tự nguyện bội chi quá lớn. Trong khi qui định lại không cho phép lấy quỹ BHYT bắt buộc để cân đối cho quỹ BHYT tự nguyện. Theo BHXH VN, năm 2006 cả nước có gần 9,6 triệu người tham gia BHYT tự nguyện, với mức đóng 581 tỷ đồng. Cũng thời gian này, có gần 2 triệu người tham gia BHYT tự nguyện đi khám chữa bệnh và quỹ đã bị bội chi đến 900 tỷ đồng.

BHXH TP HCM cho rằng để tiến tới BHYT toàn dân, phải đa dạng hóa các hình thức BHYT và tạo điều kiện cho mọi người dân tham gia. Tại TP HCM, chỉ sau một năm mở rộng đối tượng (từ hai nhóm lên bốn nhóm) tham gia BHYT tự nguyện theo TT22, riêng BHYT tự nguyện nhân dân đã tăng từ 8.000 người năm 2004 lên gần 300.000 người năm 2006. Mức độ quan tâm của người dân, dư luận xã hội về chính sách BHYT gần đây đã tăng lên nhanh chóng.

Mặt khác, vừa qua Chính phủ tiếp tục cho mở rộng đối tượng tham gia BHYT tự nguyện là cộng tác viên dân số, gia đình và trẻ em. Vì vậy, giải bài toán bội chi quỹ BHYT tự nguyện không thể là biện pháp xóa bớt đối tượng tham gia mà phải dựa vào nhiều “kênh” để vận động người dân tham gia.

Ông Đinh Ngọc Hưng, Phó phòng BHYT tự nguyện BHXH TP HCM, khẳng định mở rộng kênh tham gia trong cộng đồng để tăng sự chia sẻ thì bội chi cũng chia sẻ. “Việc cần làm khác là tăng cường công tác quản lý, kiểm tra việc thực hiện các quy định của các đại lý bán BHYT tự nguyện. Người dân khi đảm bảo tham gia đúng điều kiện qui định thì không thể không cho họ tham gia”, ông Hưng nói.

(Theo Tuổi Trẻ)