Thế giới căng lên cùng bầu cử Mỹ

Người dân ở Detroit đi bầu tổng thống Mỹ.

Không chỉ có các nhà lãnh đạo và giới báo chí, dân chúng các nước đều quan tâm đến cuộc đọ sức giữa Tổng thống Bush và Thượng nghị sĩ John Kerry. Họ tin rằng một thế giới đang đảo điên vì chiến tranh Iraq, chống khủng bố, xung đột sắc tộc và văn hoá sẽ chịu rất nhiều tác động từ cuộc bầu cử này.

Saif-ur Rahman, một luật sư 36 tuổi ở Islamabad - thủ đô Pakistan – hy vọng có một sự thay đổi: “Những người Hồi giáo đã chịu đựng quá nhiều dưới thời Bush, cho dù họ sống ở Mỹ hay bất kỳ nơi nào. Tôi hy vọng Kerry sẽ thay đổi điều đó”.

Tại Sao Paulo (Brazil), Wagner Markues, 54 tuổi, cũng thích Kerry hơn và tự hỏi tại sao cuộc đua lại sít sao như vậy: “Tôi không hiểu nước Mỹ ngày nay. Chẳng lẽ họ nhận được những tin tức khác với chúng tôi về những vụ bê bối trong các nhà tù Iraq, việc trẻ em và dân thường đang bị giết hại?”

Lee Tim Hoe, một doanh nhân bán ôtô ở Malaysia, bình luận ông đang “cầu nguyện cho Kerry chiến thắng. Tôi sẽ cố gắng theo dõi kết quả cuối cùng”.

Ở Israel, cuộc bầu cử Mỹ chiếm lĩnh tất cả các trang nhất, vượt trên những tin tức quan trọng như Yasser Arafat bị ốm và vụ đánh bom tự sát tại Tel Aviv. “Kerry hay Bush”, nhật báo Yediot Ahronot tung hàng tít màu đỏ, trắng và xanh.

“Một ngày sẽ quyết định vận mệnh thế giới” – đó là tít chính trên tờ Independent của Anh.

Thái độ bài Bush rất rõ ràng ở châu Âu, “Phải đánh bại ông ta”, tờ Liberation của Pháp in chữ đậm bên trên bức ảnh Bush. Còn tại Đức, nơi Bush bị căm ghét thậm tệ, bộ phim chống Bush của đạo diễn Michael Moore được phát trên truyền hình vào giờ cao điểm trước hôm bầu cử.

Theo VnExpress, nhiều người tự chọn một phe để ủng hộ, và cảm thấy hưng phấn về sự căng thẳng mà đôi khi các cuộc bầu cử trong nước của họ không có được. Ví dụ, các nghệ sĩ, nhà văn và giáo sư ở vùng Tuscany của Italy tổ chức một cuộc bầu cử giả mà họ gọi là “cuộc bầu cử đầu tiên của Mỹ cho những người không phải công dân Mỹ”. “Tại sao người Italy lại không nên bỏ phiếu kia chứ?” tác giả kịch bản Michele Cogo bình luận. “Số phận của cả trái đất phần lớn do nước Mỹ quyết định”.  

Việc Tổng thống Bush đưa ra quan điểm đơn phương đối với nhiều vấn đề - từ hiệp ước Kyoto cho đến cuộc chiến Iraq, cũng như quan niệm tôn giáo, nguồn gốc Texas và cách nhìn sự vật trắng đen của ông khiến Bush trở thành mục tiêu chỉ trích.

Các cuộc thăm dò tại nhiều nước cho thấy Kerry được yêu thích vượt trội Bush. Tuy nhiên, trong khi dân chúng ngờ vực Bush, ông lại được sự ủng hộ của lãnh đạo các nước Anh, Australia, Nga và Nhật.

“Tôi không muốn can thiệp vào cuộc bầu cử của một nước khác, nhưng tôi thân với Bush, vì vậy tôi muốn ông ấy thành công”, Thủ tướng Nhật Koizumi bình luận. Nước này gửi 500 quân tới Iraq tham gia hoạt động nhân đạo.

Còn Putin thì nhận xét một thất bại của Bush sẽ là một “sự khích lệ mới” cho khủng bố, tuy ông từ chối ngả rõ ràng về phía Bush.  

Đối với Pháp và Đức, từng bị Bộ trưởng Quốc phòng Donald Rumsfeld gán cho biệt hiệu “châu Âu cũ”, một Nhà Trắng của Kerry có nghĩa là cơ hội hàn gắn quan hệ, nhưng cũng có thể đem lại những vấn đề phức tạp mới. Cả hai nước đều từ chối giúp Bush ở Iraq, nhưng sẽ khó lòng một lần nữa trả lời "không", nếu Kerry thực hiện lời hứa khi tranh cử của mình là tìm kiếm thêm đồng minh trong cuộc chiến.