Nhà vô địch đích thực

Hình ảnh đội trưởng Cannavaro giương cao chiếc Cup vô địch thế giới năm 2006 mãi là hồi ức đẹp trong tâm tưởng của những CĐV Italy. Nhưng để có thể tái lặp kỳ tích đó trên đất Áo và Thụy Sỹ, Azzurri còn nhiều vấn đề phải cải thiện.
>> Đội trưởng Cannavaro phải rời Euro
>> Buổi tập định mệnh của Cannavaro

Phút thứ 89 ở trận đấu Italy - Bungaria tại Euro 2004, Cassano ăn mừng như một cậu bé sau khi nâng tỷ số lên 2-1. Nhưng đồng đội Panucci đã chạy đến và thông báo Thụy Điển và Đan Mạch hòa nhau 2-2, còn Italy chính thức xách va li về nước. Cassano chuyển từ thái cực sung sướng tột cùng đến niềm u ất hằn sâu trong khóe mắt. Giọt lệ của cựu cầu thủ AS Roma tuôn ra, tượng trưng cho hình ảnh thất bại của đội tuyên thiên thanh năm đó, thất bại từ việc không giữ được bình tĩnh (Totti nhổ nước bọt vào mặt Poulsen và bị treo giò cho đến khi... Italy bị loại), thất bại trong việc bảo toàn chiến thắng (cú đánh gót của Ibra tung lưới Buffon) và phải phó mặc số phận cho kẻ khác (Thụy Điển và Đan Mạch hòa nhau 2-2 và dắt nhau vào tứ kết).

Dù thành công vang dội với chức vô địch World Cup lần thứ 4 trong lịch sử, Lippi đã ra đi, trọng trách được đặt lên vai HLV Donadoni. Sau một thời gian dài chuệch choạc, cuối cùng Donadoni cũng đưa Italy giành quyền đến Áo và Thụy Sỹ sau thắng lợi then chốt 2-1 trước Scotland tại Glasgow. Kết thúc vòng loại, Azzurra giành được 29 điểm, thắng 9, hòa 2, thua 1 (trước Pháp 1-3), ghi được 22 bàn thắng và để thủng lưới 9 bàn, yên vị ở ngôi đầu bảng.

Xuất thân từ một tiền vệ công, Donadoni đã giải thể sơ đồ chiến thuật 4-3-1-2 cũ kỹ thiên về phòng ngự mà thay vào đó là một Italy siêu tấn công 4-3-3. Nguyên do chủ yếu là sau sự chia tay của Totti, Italy không còn một "số 10" kiểu mẫu R. Baggio thuở trước. Mà thay vào đó, vị trí thủ lĩnh đã được kéo xuống dưới đặt vào vị trí của Pirlo. Khi đó, cầu thủ của Milan sẽ bao quát toàn bộ tuyến giữa, được sự trợ giúp của những đồng đội ở Rossoneri ở hai bên. Thực ra, cách bài trí này đã manh nha dưới thời Lippi nhưng đến khi Donadoni lên nắm quyền, vai trò và tầm ảnh hưởng của "số 21" trở nên triệt để hơn (trước đây phải chia sẻ nhiệm vụ đó cho Totti).

Ngay sau khi đặt chân đến Baden (nơi đóng quân của Italy tại Euro lần này), Donadoni đã đón nhận tin cực xấu là đội trưởng Cannavaro phải chia tay giải đấy sau khi bị chấn thương mắt cá trong một buổi tập. Ngay lập tức, trung vệ Gamberini (Fiorentina) được triệu tập thay thế. Dẫu đang sa sút thê thảm ở Real Madrid nhưng khi về đội tuyển, "Quả bóng vàng châu Âu" năm 2006 vẫn đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong hệ thống phòng ngự của Italy. Ngay từ lúc này, Donadoni sẽ phải quyết định xem chọn ai trong số Panucci, Barzagli hay Chielini chơi cặp với Materazzi.

Một khi hàng phòng ngự từ điểm mạnh trở thành tử huyệt, Donadoni không còn con đường nào khác buộc phải lấy công bù thủ. Nhìn cách ông lựa chọn 6 tiền vệ và 7 tiền đạo, người ta đang mong đợi sự phá cách từ Azzurri trong mùa Euro mà vị thế của họ đang là đương kim vô địch thế giới. Nhưng để có thể đảm bảo được điều đó, vai trò của hàng tiền vệ đóng vai trò sống còn. Sáu cầu thủ cho ba vị trí tiền vệ (3 của Roma, 3 của Milan). Trong những sự lựa chọn tưởng chừng như rất đơn giản như vậy, Donadoni cũng phải "vò đầu bứt tai".

Pirlo, Ambrosini và Gattuso chơi quen với hệ thống này nhưng nếu phong độ thất thường của ở giai đoạn cuối Serie A tại Milan không thể khiến Donadoni an lòng. Trong khi đó, Perrotta, Aquilani và De Rossi đang cực sung và là những tác nhân tạo nên một AS Roma chơi quyến rũ khi không có Totti. Nhưng khả năng hòa hợp của họ ở đội tuyển thì không thể so với những đồng nhiệm bên phía Milan. Ý đồ bê nguyên bộ khung của một CLB riêng biệt có thể phát huy tính hệ thống nhưng Donadoni sẽ không chọn con đường đó mà chủ trương kết hợp nhằm chọn ra những phương án tối ưu nhất: Pirlo đã giữa còn Perrotta và Gattuso đá hai bên.

Cuối cùng là vấn đề hàng tiền đạo. Del Piero trở lại bởi anh có được một mùa giải hồi xuân tuyệt vời với 21 bàn thắng cho Juve. Boriello cũng được thưởng công xứng đáng với 19 bàn trong màu áo Genoa. Cassano nổi lên như tài năng trẻ triển vọng tại Euro 2004 và sau bốn năm (với bao thăng trầm cùng quãng thời gian sa sút thảm hại), anh trở lại và tiếp tục hy vọng mang lại sự đột biến cho Azzurri. Bên cạnh Toni (mũi nhọn hàng đầu), hai phát hiện mới dưới thời Donandoni là Quagliarella và Natale nghiễm nhiên có suất.

Với 33 bàn trong màu áo Bayern trên mọi mặt trận, vị trí cắm của Toni là không thể đụng đến còn Boriello sẽ dự bị cho "số 9". Dù chơi 4-3-3 nhưng Donadoni luôn muốn hai tiền đạo đánh phải biết hỗ trợ cho phòng ngự, điều đó đồng nghĩa với việc Natale (trái) và Camonaresi (phải) được ưu tiên. Quagliarella có thể chơi tốt bên cánh phải nếu được trọng dụng. Nhưng dùng cả Cassano và Del Piero chỉ để dự bị cho Natale là một sự lãng phí quá lớn. Nhưng trong thời điểm hiện tại, sẽ không có gì thay đổi nởi cầu thủ của Udinese đang đạt phong độ cực cao với cú đúp trong trận thắng Bỉ 3-1. Mà người Italy ít khi thay đổi những gì họ đang vận dụng hiệu quả.

Ngoại trừ trận thua Pháp tại chung kết Euro 2000, các đối thủ cùng bảng tử thần của Itlay luôn để lại cho họ những hoài niệm đẹp trong những lần giáp mặt ở các VCK gần đây nhất. Năm 2000, sự tỏa sáng của Toldo trên loạt đấu súng giúp Italy hạ Hà Lan để tiến vào chung kết. Trước đó, Azzurri cũng nhẹ nhàng vượt qua Romania 2-0 ở tứ kết Euro 2000. Và trong đêm chung kết tại Berlin, Italy đã đánh bại Pháp trên chấm 11m và lần thứ 4 lên ngôi vô địch tại World Cup 2006. Đúng 40 năm về trước, Italy thống trị châu Âu sau khi thắng Nam Tư ở chung kết (đá hai trận và tung đồng xu) tại Euro 1968. Dù biết con đường đến vinh quang còn lắm chông gai, nhưng với vị thế của đương kim vô địch thế giới, Italy vẫn là ứng cử viên số một tại Euro 2008.

Kim Anh