Trung Quốc là máu thịt

"Dù mảnh đất này có đối xử tốt hay không tốt với tôi thì tôi vẫn luôn tự coi mình là một đứa con của nó. Và tôi sẽ chẳng bao giờ phản bội lại đất nước, tổ quốc và nhân dân mình", đạo diễn tài ba họ Trương tâm sự với Thể Thao Văn Hoá. 

- Mục tiêu của tôi hồi đó hết sức đơn giản và bình thường. Tất cả những gì tôi muốn chỉ là có được một tấm bằng đại học. Trong 10 năm Cách mạng Văn hóa, tôi làm nông dân 3 năm, còn 7 năm làm công nhân. Muốn thoát ra khỏi cảnh đó chỉ có cách tốt nhất là vào được đại học. Thậm chí cho tới bây giờ, đây vẫn là cách đổi đời hữu hiệu nhất đối với phần lớn con em các gia đình Trung Quốc. Tấm bằng đại học có thể làm thay đổi cuộc sống và cả số phận của họ.

- Nhưng khi đó ông đã 27 tuổi, quá tuổi sinh viên. Làm cách nào mà ông có thể tham gia theo học được?

- Đúng vậy, và tôi đã viết một bức thư gửi ông Bộ trưởng Văn hóa. May sao ông ấy chấp thuận và tôi là một trường hợp đặc cách trong trường khi ấy.

- Một số nhà làm phim thuộc "Thế hệ thứ 5" bị coi là những người phê phán chính phủ giấu mặt. Bản thân ông nghĩ sao về chuyện đó?

- Riêng cá nhân tôi hoàn toàn không muốn đưa chính trị vào trong phim của mình. Nhưng dưới thời Cách mạng Văn hóa, cả một nền nghệ thuật, một dân tộc, một đất nước đã bị đào xới, lật tung lên. Tôi chỉ muốn được kể ra những thân phận con người và dùng các bộ phim của mình để nói lên những tình cảm và cảm xúc của người dân. Đương nhiên, Trung Quốc là một xã hội chính trị và đôi khi, không thể tránh được chuyện động chạm tới lịch sử.

- Phim châu Á đang ngày càng được ghi nhận và tôn trọng xứng đáng tại các nước ngoài châu lục. Ông thấy sự thay đổi đó tác động tới mình ra sao?

- Đó chính là mục tiêu mà tôi phấn đấu. Tôi luôn hy vọng điện ảnh châu Á sẽ phát triển tốt đẹp và có vị trí xứng đáng trên trường quốc tế. Đó cũng là hạnh phúc và mục tiêu của tất cả đạo diễn châu Á. Nhưng liệu có hay không một sự quan tâm thích đáng đến điện ảnh châu Á lại phụ thuộc nhiều vào nỗ lực và những bộ phim của lớp đạo diễn chúng tôi. Ngoài các nhà làm phim Trung Quốc, các đồng nghiệp ở Hong Kong, Đài Loan, Hàn Quốc và Nhật Bản cũng đang làm ra những bộ phim rất xuất sắc. Nếu muốn thế giới chú ý đến thì chỉ có cách tiếp tục sản xuất những bộ phim hay mà thôi.

- Ông có một tình yêu mãnh liệt không chỉ đối với công việc mà còn cả với đất nước Trung Hoa. Bất chấp những tình cảm yêu ghét, vì sao ông vẫn ở lại đất nước mình?

- Tôi không nhìn nhận đó là mối quan hệ giữa cá nhân tôi với Trung Quốc, mà là mối quan hệ giữa tôi với mảnh đất Trung Hoa, đất nước và con người Trung Hoa. Đó là mảnh đất tôi sinh ra, lớn lên và giữa chúng tôi có mối quan hệ máu thịt. Tôi sẽ mãi gắn bó và trung thành với mảnh đất này, như một đứa con trung thành với người mẹ. Đó là lý do khiến tôi bao giờ cũng muốn ở Trung Quốc chứ chẳng muốn đi đâu cả. Tôi cũng luôn tự hào là một đạo diễn của điện ảnh Trung Quốc và luôn mong muốn mang đến cho đất nước mình, nhân dân mình những tác phẩm hay nhất mà tôi có thể làm được.

- Bộ phim mới được hoàn tất của ông, "Thiên lý tẩu đơn kỵ", nói về chủ đề gì?

- Đó là một phim nghệ thuật, hơi khác so với Anh hùng và các tác phẩm trước đây của tôi. Phim nói về mối quan hệ giữa ông bố và cậu con trai, chủ đề tôi khai thác không nhiều trong các bộ phim trước. Tôi đã phải mất 5 năm để viết kịch bản cho bộ phim này. Hy vọng khán giả sẽ thích nó.

- Ông đang ngó sang các địa hạt khác. Ý định của ông với opera thế nào?

- Tôi muốn có cơ hội để làm thêm những công việc khác và coi đó như những thách thức mới trong sự nghiệp. Nhà soạn nhạc nổi tiếng Tan Dun đã mời tôi làm đạo diễn cho vở nhạc kịch Hoàng đế Qin Shihuang, vở kịch sẽ được trình diễn tại Nhà hát nhạc kịch Metropolitan ở New York vào 21/12/2006. Vai chính được giao cho ca sĩ giọng nam cao người Tây Ban Nha Placido Domingo thể hiện. Đây có lẽ cũng là vở diễn cuối cùng của giọng ca huyền thoại này trước khi ông ấy chấm dứt sự nghiệp.

- Còn tác phẩm điện ảnh sắp tới của ông thì sao?

- Nó sẽ khởi quay vào đầu năm 2006 với các vai chính do Chương Tử Di và Châu Nhuận Phát đảm nhiệm. Bối cảnh phim chủ yếu quay ở Bắc Kinh.